Τα αρωματικά φυτά οφείλουν την ιδιαίτερη μυρωδιά τους στην παρουσία αιθέριων ελαίων. Αυτά τα αιθέρια έλαια παράγονται και συσσωρεύονται σε φυτικούς αδένες που βρίσκονται στα διάφορα μέρη των φυτών όπως τα άνθη, τα φύλλα, οι βλαστοί, οι καρποί και οι ρίζες. Εδώ και εκατοντάδες χρόνια αυτά τα ιδιαίτερα αρωματικά φυτά χρησιμοποιούνται για τη διατροφή αλλά και για την αντιμετώπιση προβλημάτων υγείας. Αρχικά, χρησιμοποιήθηκαν ως αρτύματα, αφεψήματα και για θεραπευτικούς λόγους ενώ σήμερα τα αρωματικά φυτά και τα αιθέρια έλαια τους χρησιμοποιούνται για την παραγωγή τροφών, ποτών, καλλυντικών, στη φαρμακοβιομηχανία, αλλά και στη μελισσοκομία. Η Ελλάδα είναι μία από τις πέντε χώρες με τα περισσότερα ερευνητικά αποτελέσματα για τα αρωματικά φυτά και τα αιθέρια έλαια τους. Στην χώρα μας φύεται ένας μεγάλος αριθμός αρωματικών φυτών. Το κάθε ένα έχει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του και τις ιδιότητες του. Τα πιο κοινά είναι:

• ΡΙΓΑΝΗ • ΧΑΜΟΜΗΛΙ • ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ • ΔΑΦΝΗ • ΜΑΡΑΘΟΣ • ΜΑΤΖΟΥΡΑΝΑ • ΜΥΡΤΙΑ • ΘΥΜΑΡΙ • ΛΕΜΟΝΟΘΥΜΑΡΟ • ΘΡΟΥΜΠΙ • ΦΑΣΚΟΜΗΛΟ • ΜΕΛΙΣΣΟΒΟΤΑΝΟ • ΛΕΒΑΝΤΑ • ΛΕΒΑΝΤΙΝΗ • ΛΟΥΙΖΑ • ΛΥΓΑΡΙΑ • ΜΕΝΤΑ • ΤΣΑΙ ΤΟΥ ΒΟΥΝΟΥ • ΔΕΝΤΡΟΛΙΒΑΝΟ • ΓΛΥΚΑΝΙΣΟΣ • ΚΡΟΚΟΣ • ΚΥΜΙΝΟ • ΔΥΟΣΜΟΣ • ΠΕΛΑΡΓΟΝΙΟ • ΓΙΑΣΕΜΙ • ΑΓΡΙΟΣΕΛΙΝΟ • ΑΛΘΕΑ • ΑΡΤΕΜΙΣΙΑ • ΒΑΛΕΡΙΑΝΑ • ΚΡΕΜΜΥΔΟΧΟΡΤΟ • ΝΕΡΟΚΑΡΔΑΜΟ

ΡΙΓΑΝΗ

1438776564_0Υπάρχουν πολλά είδη Ρίγανης τα οποία είναι αυτοφυή και αναπτύσσονται σε ξερότοπους της Ελλάδας και των νησιών της . Τα είδη αυτά εμφανίζουν κάποιες διαφορές μεταξύ τους, κυρίως στο χρωματισμό των ανθέων τους. Όμως μοιάζουν όλα πολύ στην όψη και έχουν κοινές αρωματικές και θεραπευτικές ιδιότητες. Το ριγανέλαιο που βρίσκεται σε ποσοστό μέχρι 6% στα ξερά φύλλα της ρίγανης και παραλαμβάνεται με απόσταξη, διαθέτει ισχυρότατες αντιμικροβιακές και αντιοξειδωτικές ιδιότητες. Η κοινή σε όλους Ρίγανη(Origanum vulgare), είναι ένα πολυετές φυτό, με ύψος 20 έως 50 cm και άνθη κόκκινα ή μοβ. Την βρίσκουμε σχεδόν σε όλη τη χώρα. Ανθίζει αναλόγως την περιοχή και το υψόμετρο που βρίσκεται από τον Μάιο έως τον Σεπτέμβριο. Όταν το φυτό βρίσκεται σε πλήρη άνθηση, συλλέγουμε το τμήμα του φυτού που είναι πάνω στο χώμα. Η Ρίγανη γενικά αντέχει στην ξηρασία και προσαρμόζεται εύκολα σε διαφορετικά εδάφη. Καλλιεργείται εύκολα, αρκεί να βρίσκεται σε μια ηλιόλουστη θέση και καλά αποστραγγισμένο έδαφος. Σε περιόδους μεγάλης ξηρασίας όμως , ειδικά την περίοδο της Άνοιξης, ένα ή και δύο ποτίσματα είναι αρκετά για να αυξήσουν την ανάπτυξη της. Επίσης είναι το πιο αγαπημένο άρτυμα της ελληνικής μαγειρικής και όχι μόνο. Η απλή ρίγανη χρησιμοποιείται για την ανακούφιση πλήθος ενοχλήσεων και προβλημάτων .Με το αραιωμένο βάμμα της μπορούμε να επουλώσουμε στοματικά έλκη, να απαλύνουμε το βήχα σε περιπτώσεις βρογχίτιδας και φαρυγγίτιδας ή ακόμα και να ευνοηθούμε από την αποχρεμπτική του δράση. Ακόμα μουλιάζοντας ένα κουταλάκι ρίγανης σε ένα ποτήρι βραστό νερό μπορούμε να ενεργοποιήσουμε την όρεξη ,να ενισχύσουμε την πέψη, να ανακουφιστούμε από τα συμπτώματα της γαστρεντερίτιδας και να αυξήσουμε την εφίδρωση.

ΧΑΜΟΜΗΛΙ

1438776637_0Το Χαμομήλι είναι γνωστό από την αρχαιότητα λόγω του αρώματός του και της χαμηλής ανάπτυξής του. Ο Ιπποκράτης το συνιστούσε ως φάρμακο κατά της υστερίας και ο Διοσκουρίδης ως αντιπυρετικό, παυσίπονο και διαλυτικό. Η ονομασία του προέρχεται από τις ελληνικές λέξεις χάμω (έδαφος) και μήλο (μήλο του εδάφους). Το γνωστό σε όλους Χαμομήλι(Matricaria chamomilla), που ανθίζει από Απρίλιο έως και Ιούνιο είναι μονοετές φυτό ύψους 10 έως 40 cm, με άνθη ασπροκίτρινα. Συλλέγουμε μόνο τα άνθη όταν έχουν ανοίξει καλά. Αν και είναι ανθεκτικό στην ξηρασία, κατά το στάδιο της άνθισης χρειάζεται αρκετή ποσότητα νερού. Όταν τα φυτά εγκατασταθούν πλήρως τότε δεν απαιτούνται επιπλέον ποσότητες νερού. Αυτό το αρωματικό αλλά και θεραπευτικό φυτό χρησιμοποιείται εδώ και αιώνες ως ήπιο χαλαρωτικό, υπναγωγό, σε κρυολογήματα, σε στομαχικές διαταραχές αλλά και ως αντιφλεγμονώδες. Το αφέψημα του έχει καταπραϋντικές και θεραπευτικές ιδιότητες στις τοπικές φλογώσεις. Επίσης έχει αντιβακτηριδιακή, αντιμυκητιακή, και αντιαλλεργική δράση. Τέλος βοηθά και στην ανάπλαση του δέρματος.

ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ

1438776724_0Ο Βασιλικός(Ocimum basilicum) είναι αρωματικό, καλλωπιστικό αλλά και θεραπευτικό φυτό. Ήταν γνωστό στον Ιπποκράτη, σαν αντιεμετικό και στυπτικό. Οι Ρωμαίοι το θεωρούσαν ερωτικό φίλτρο, σημάδι αγάπης και φυλακτό. Σήμερα είναι ένα από τα αρωματικά που χρησιμοποιούνται στο μαγείρεμα. Στο εμπόριο κυκλοφορούν διάφορες ποικιλίες ανάλογα το μέγεθος των φύλλων τους (μικρόφυλλες και πλατύφυλλες).Το φυτό αυτό το βρίσκουμε σε όλη την Ελλάδα σε κήπους και σε γλάστρες σπιτιών σαν διακοσμητικό. Ανθίζει από τον Ιούνιο μέχρι τον Σεπτέμβριο και είναι ετήσιο στο κλίμα της Ελλάδας . Ο βασιλικός ευνοείται από το μεσογειακό κλίμα. Δεν αντέχει όμως σε θερμοκρασίες χαμηλότερες .Επίσης έχει ανάγκη από πολύ έκθεση στον ήλιο και καλό και καθημερινό πότισμα. Το μέρος που θα τοποθετηθεί πρέπει να έχει αρκετό αέρα, αλλά να μην το χτυπούν δυνατοί άνεμοι. Το αρωματικό αυτό φυτό μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως αφέψημα αλλά και ως αιθέριο έλαιο .Οι πιο γνωστές θεραπευτικές του ιδιότητες είναι : βελτιώνει την κυκλοφορία του αίματος, βοηθά τους πονοκεφάλους, έχει αντισπασμωδικές ιδιότητες, είναι ιδανικό για προβλήματα μνήμης και τέλος λειαίνει τις ρυτίδες. Επίσης είναι κατάλληλο για περιπτώσεις νευρικής δυσπεψίας και ηρεμεί τους γαστρικούς σπασμούς. Πέρα όμως από τις θεραπευτικές του ιδιότητες το έλαιο του χρησιμοποιείται και ως καλλυντικό για να χαλαρώνει το σώμα στο μπάνιο και ως διεγερτικό μασάζ κατά της κατάθλιψης

ΔΑΦΝΗ

Η Δάφνη(Lauracea)ή αλλιώς η κοινή Βάγια είναι ένα φυτό γνωστό από την αρχαιότητα γιατί οι αρχαίοι Έλληνες και οι Ρωμαίοι στεφάνωναν τους ήρωες και τους νικητές με κλαδιά δάφνης. Έτσι, ακόμα και σήμερα η Δάφνη ταυτίζεται με τη δόξα, τη νίκη και την υπεροχή. Επίσης η εκκλησία μας χρησιμοποιεί μέχρι και σήμερα τα δαφνόφυλλα ( βάγια ) ,στη γιορτή των Βαΐων . Το φυτό Δάφνη είναι πολυετής θάμνος αλλά με το κατάλληλο έδαφος και πότισμα μπορεί να μεγαλώσει σε μέγεθος δέντρου και να φτάσει σε ύψος τα 3 έως 10 μέτρα. Η δάφνη ανθίζει Μάρτιο με Απρίλιο. Τα άνθη της είναι λευκοκίτρινα. Τη συναντάμε σε διάφορα μέρη στην Ελληνική ύπαιθρο καθώς είναι αυτοφυής. Πιο συχνά συναντάται σε μέρη κοντά στη θάλασσα, σε νησιά και σε εδάφη καλά αρδευόμενα και πλούσια σε ασβεστολιθικά στοιχεία. Δεν έχει πρόβλημα αν το έδαφος είναι πλούσιο ή φτωχό και μπορεί να ευδοκιμήσει σε πολλά εδάφη. Γενικά δεν απαιτεί τακτικά ποτίσματα. Ο πατέρας της φαρμακογνωσίας ο Διοσκουρίδης αναφέρει πολλές από τις φαρμακευτικές ιδιότητες του φυτού. Κάποιες από αυτές είναι: ευεργετικό για την θεραπεία της γρίπης, στα κρυολογήματα και σαν αντισηπτικό στα καψίματα, σκασίματα , πιτυρίδα και ρευματισμούς. Επίσης θεωρείται εφιδρωτικό,αντιαρθριτικό, και τονωτικό για την λειτουργίας της πέψης. Τα φύλλα της δάφνης χρησιμοποιούνται ως άρτυμα στην μαγειρική και σαν αρωματικό στο βερμούτ, σε παγωτά, γλυκά, στην αρτοποιία, σε σούπες, ζυμαρικά και κονσέρβες κρέατος. Το γλυκό άρωμα της δάφνης είναι απαραίτητο για το στιφάδο, πατάτες γιαχνί, ψάρια στον φούρνο γιαχνιστά, ζωμό κρέατος και την φακή. Πέρα όμως από τις θεραπευτικές ιδιότητες, τα φύλλα αυτού του ιδιαίτερου φυτού, εξάγουν ένα έλαιο ιδανικό για περιποίηση μαλλιών. Είναι ιδανικό για τριχόπτωση και τα θαμπά μαλλιά.

ΜΑΡΑΘΟΣ

Ο Μάραθος (Foeniculum vulgare) είναι ποώδες , αρωματικό φυτό, πολυετές που φτάνει τα 2 μέτρα σε ύψος. Τα πολλά μικρά κίτρινα άνθη του εμφανίζονται το Καλοκαίρι, πάνω σε μακριούς ανθοφόρους βλαστούς. Οι σπόροι του ωριμάζουν το φθινόπωρο με χρώμα συνήθως καστανό. Αυτοί οι σπόροι έχουν καυστική γεύση που μοιάζει πολύ με αυτή του άνηθου .Το αιθέριο έλαιο του Μάραθου παράγεται από τους σπόρους του και λέγεται μαραθέλαιο. Ο μάραθος αναπτύσσεται σε χωράφια αμμουδερά που όμως δεν κρατάνε νερά και βρίσκονται σε σημείο με μεγάλη ηλιακή έκθεση. Το αρωματικό φυτό, λοιπόν, που χρησιμοποιείται στη μαγειρική και στη φαρμακευτική, περιέχει μαγνήσιο, ασβέστιο, και μεταλλικά άλατα. Είναι διουρητικό, ουδετεροποιεί το δηλητήριο των μανιταριών, ανοίγει την όρεξη, είναι χωνευτικό και διευκολύνει τη γαλουχία. Το αφέψημα του μάραθου μαλακώνει το βήχα, κάνει καλό στη βρογχίτιδα, μειώνει τη χοληστερίνη, το σάκχαρο, τον πονόκοιλο, και βοηθά στην κακοσμία του στόματος και στο χάσιμο βάρους

ΜΑΤΖΟΥΡΑΝΑ

Η Ματζουράνα(Origanum majorana) είναι πολυετές αρωματικό φυτό. Το ύψος του κυμαίνεται κυρίως από 30 έως 50 εκατοστά. Ανθίζει από τον Ιούνιο έως το Σεπτέμβριο με άνθη λευκά και πορφυρά. Ιδανικές περιοχές για την καλλιέργεια της μαντζουράνας είναι οι πεδινές και οι ημιορεινές. Γενικά είναι ανθεκτικό στην ξηρασία .Το καλοκαίρι θέλει λίγο πότισμα. Είναι ένα φυτό ιδανικό για γλάστρες . Αυτό το αρωματικό φυτό είναι γνωστό από την αρχαιότητα για τις θεραπευτικές του ιδιότητες .Κάποιες από αυτές είναι : τονωτικό του νευρικού συστήματος, καταπραϋντικό, εμμηναγωγό, επουλωτικό. Επίσης χρησιμοποιείται και στην μαγειρική ως καρύκευμα .

ΜΥΡΤΙΑ

Η Μυρτιά(Mytrus communis) είναι ένας θάμνος αειθαλής ,ύψους 1 έως 3 μέτρα. Είναι φυτό αρωματικό που οφείλει το άρωμα του στα άσπρα άνθη του ,που ανθίζουν το καλοκαίρι. Γενικά είναι ανθεκτικό στη ξηρασία, στο κρύο και στις παραθαλάσσιες περιοχές . Χρειάζεται φως, ήλιο, καθαρό αέρα και ζέστη το καλοκαίρι. Το χειμώνα θέλει περιορισμένο πότισμα ενώ το καλοκαίρι πιο τακτικό. Αυτό το γνωστό φυτό, χρησιμοποιείται στην αρωματοποιία, στην παρασκευή καλλυντικών και στη φαρμακευτική. Από την μυρτιά παράγεται το αιθέριο έλαιο γνωστό ως μυρτέλαιο . Τα φύλλα της είναι στυπτικά, τονωτικά και αντισηπτικά. Επίσης δρα κατά της ουλίτιδας, των πονόδοντων, των δερματικών παθήσεων, της διάρροιας και του εκζέματος. Πέρα όμως από τις θεραπευτικές και καλλωπιστικές ιδιότητες ,τα φύλλα της μυρτιάς χρησιμοποιούνται και στη μαγειρική για να αρωματίζουν τα φαγητά . Η Μυρτιά έχει άλλο ένα είδος που ονομάζεται Mytrus communis Tarentina.Αυτό το είδος έχει τις ίδιες ιδιότητες με την κοινή Μυρτιά. Η διαφορά τους είναι ότι η συγκεκριμένη, είναι πιο ανθεκτική στο κρύο, έχει μικρότερα φύλλα και χαμηλότερη ανάπτυξη.

ΘΥΜΑΡΙ

Το Θυμάρι(Timus Vulgaris ή Timus species), είναι αυτοφυές και ευδοκιμεί σχεδόν σε όλες τις χώρες της Μεσογείου όπως και στις περισσότερες περιοχές της χώρας μας, σε διάφορες ποικιλίες. Είναι εξαιρετικά ανθεκτικό και θα το δείτε να φυτρώνει από τα πιο ξερικά νησιά ως τις πιο άγονες πλαγιές στα βουνά. Το όνομά του προέρχεται από το αρχαίο ρήμα «θύω» που σημαίνει θυσιάζω ή ευωδιάζω και στην αρχαιότητα χρησιμοποιούνταν σαν θυμίαμα στους βωμούς σε διάφορες τελετές. Τα φυτό αυτό είναι πολυετές ,ποώδες με βλαστό ισχυρό, τετραγωνικό, με λίγο χνούδι, ύψους έως 50cm. Αυτοφύεται σε λιβάδια και χέρσα μέρη των Μεσογειακών χωρών, ανάμεσα σε θάμνους , από την επιφάνεια της θάλασσας μέχρι υψόμετρο 2000 μέτρα. Προτιμάει εδάφη φτωχά και μέτρια, ξερικά. Ανθίζει από τον Ιούνιο μέχρι τον Αύγουστο. Τα άνθη του είναι κόκκινα. Συλλέγουμε το τμήμα του που βρίσκεται πάνω στο χώμα όταν είναι σε πλήρη άνθηση. Το μόνο που χρειάζεται το φυτό είναι αρκετό φως και ελάχιστο νερό, γιατί το υπερβολικό πότισμα μπορεί να το σαπίσει. Είναι εξαιρετικά ανθεκτικό στις χαμηλές θερμοκρασίες του χειμώνα αλλά και πολύ χρήσιμο για την εποχή του καλοκαιριού, αφού μία γλάστρα με θυμάρι κρατάει μακριά τα κουνούπια και τις μύγες . Το θυμέλαιο χρησιμοποιείται στην αρωματοποιία και γενικά στην κοσμετολογία. Επίσης, χρησιμοποιείται και για την αντιμετώπιση ασθενειών των φυτών. Αυτό το ιδιαίτερο έλαιο αποτελεί συστατικό σκευασμάτων για νευραλγίες, για την αντισηψία του στόματος και για εισπνοές. Την αντισηπτική του δράση την οφείλει στην μεγάλη περιεκτικότητα του σε φαινόλες, κυρίως θυμόλη και καρβακρόλη. Επίσης στην θυμόλη οφείλονται οι αντιοξειδωτικές ιδιότητες του θυμαριού. Επιπλέον, έχει αναφερθεί η χρήση της θυμόλης στη θεραπεία του έρπη των γεννητικών οργάνων. Επιπρόσθετα το τσάι φύλλων θυμαριού λέγεται ότι βοηθά στην καταπολέμηση της αϋπνίας.

ΛΕΜΟΝΟΘΥΜΑΡΟ

Το Λεμονοθύμαρο (Thymus citriodorus) θεωρείται ως μια από τις πιο ανθεκτικές ποικιλίες θυμαριού. Έχει πάρει αυτή την ονομασία λόγω του ότι είναι ότι είναι μία ποικιλία θυμαριού που μυρίζει σαν λεμόνι. Έχει δίχρωμα φύλλα γκριζοπράσινα και λευκά τα οποία είναι μεγαλύτερα από το κοινό θυμάρι.

ΘΡΟΥΜΠΙ

Το Θρούμπι(Satureia Thymbra), είναι πολυετές, αρωματικό, ποώδες φυτό ύψους 15 έως 30 cm με άνθη μπλε ανοικτό. Το βρίσκουμε σε πετρώδεις και ξερικές περιοχές της Ελλάδας . Ανθίζει από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο. Συλλέγουμε το υπέργειο τμήμα του φυτού όταν βρίσκεται σε πλήρη άνθηση. Ακόμα αναπτύσσεται κοντά στη θάλασσας αλλά και σε ξηρά και πετρώδη εδάφη. Γενικά αντέχει σε χαμηλές θερμοκρασίες αλλά δεν ευνοείται σε σκιερά μέρη. Ευδοκιμεί σε ουδέτερα ή αλκαλικά και ηλιόλουστα εδάφη. Χρειάζεται πότισμα μια έως δύο φορές την εβδομάδα. Οι κύριες ιδιότητες των αιθέριων ελαίων του είναι : είναι μελισσοτροφικό φυτό, χρησιμοποιείται ως διουρητικό, χολαγωγό και εμμηναγωγό. Το αιθέριο έλαιό του έχει αντιμυκητιακή, αντιβακτηριακή, αντιμυκοβακτηριακή και αντιφυτρωτική δράση. Επίσης χρησιμοποιείται στην μαγειρική σαν φρέσκο ή αποξηραμένο άρτυμα, σαν μπαχαρικό και σαν καρύκευμα. Τέλος αξιοσημείωτο είναι ότι βελτιώνει την πέψη, καταπραΰνει τις νευροπάθειες, συνιστάται για βρογχίτιδα και άσθμα, όπως επίσης για πληγές και τσιμπήματα εντόμων.

ΦΑΣΚΟΜΗΛΟ

Υπάρχουν είκοσι δύο είδη φασκομηλιάς στη χώρα μας, το πιο σημαντικό όμως από πλευράς θεραπευτικών ιδιοτήτων, είναι ο ελελίσφακος(Salvia officinalis). Είναι ένας χαμηλός πολυετής, αειθαλής, αρωματικός θάμνος που συνήθως δεν ξεπερνά σε ύψος το μισό μέτρο. Ανθίζει την άνοιξη,από Απρίλιο έως Ιούνιο ανάλογα με την περιοχή και το υψόμετρο. Τα άνθη του είναι ιώδους χρώματος . Συλλέγουμε το υπέργειο τμήμα του φυτού από τον Μάιο έως τον Σεπτέμβριο. Οι ανάγκες του σε νερό και λιπάσματα είναι πολύ περιορισμένες. Χρειάζεται πότισμα μια έως δύο φορές την εβδομάδα. Το φασκόμηλο έχει εξαιρετικές ιδιότητες που βοηθούν σε φλεγμονές όπως η αμυγδαλίτιδα, η λαρυγγίτιδα και η ουλίτιδα. Επίσης είναι αντιπυρετικό, αποσμητικό και ανθιδρωτικό. Ακόμα επουλώνει με εξωτερική χρήση, πληγές και αποστήματα. Στην Ελληνική παράδοση το έγχυμά του πίνεται από πολλούς ηλικιωμένους γιατί ανακουφίζει την δυσπεψία και κατευνάζει το άγχος. Τα φύλλα και τα άνθη του είτε φρέσκα είτε ξηρά ,χρησιμοποιούνται ως τσάι ενώ το αιθέριο έλαιο στην αρωματοποιία, φαρμακοποιία και στον αρωματισμό διαφόρων τροφίμω

ΜΕΛΙΣΣΟΒΟΤΑΝΟ

Το Μελισσοβότανο(Melissa officinalis) το όνομά του το οφείλει στο ότι προσελκύει τις μέλισσες. Επίσης έχει και άλλες ονομασίες όπως μέλισσα, μελισσόχορτο, αγριομέλισσα και κιτροβάλσαμο. Είναι ένα φυτό αρωματικό, φαρμακευτικό και μελισσοτροφικό. Αυτό το αρωματικό φυτό είναι πολυετής πόα, με ύψος έως 80 εκατοστά. Αυτοφύεται σε δάση, κοντά στη θάλασσα, αλλά και σε εδάφη σε μεγάλα υψόμετρα Γενικά ευδοκιμεί σε πλούσια εδάφη. Χρειάζεται τακτικό πότισμα, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Πολλαπλασιάζεται με σπόρο και μοσχεύματα. Ανθίζει από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο. Το φαρμακευτικό αυτό φυτό έχει πολλές θεραπευτικές ιδιότητες .Κάποιες από αυτές είναι οι εξής : κατά της έντασης, του στρες και της κατάθλιψης. Προκαλεί διαστολή των περιφερειακών αγγείων, μειώνοντας την πίεση. Έχει τονωτική επίδραση στην καρδιά και στο κυκλοφορικό σύστημα. Επίσης επιβραδύνει του δυνατούς χτύπους της καρδιάς. Βοηθάει στο βούισμα και στους πόνους στα αυτιά (πλύσεις). Αναστέλλει τη δράση του θυρεοειδούς αδένα σε περιπτώσεις υπερθυρεοειδισμού. Αυξάνει την έκκριση γάλακτος στις θηλάζουσες μητέρες και ρυθμίζει τον κύκλο των έμμηνων. Επίσης συνιστάται στα χτυπήματα, αρθρίτιδα, ρευματισμό, ποδάγρα, καλόγερους, έλκη του δέρματος, σπυριά (πλύσεις και αφέψημα).

ΛΕΒΑΝΤΑ

Η Λεβάντα είναι ένα φυτό αρωματικό, φαρμακευτικό και μελισσοτροφικό, γνωστό από την αρχαιότητα. Υπάρχουν διάφορα είδη Λεβάντας .Τα πιο γνωστά είναι η Αγριολεβάντα ( Lavandula stoechas ) και η Λαβαντούλα σταχυώδης (Lavandula spica). Η Αγριολεβάντα είναι πολυετές φυτό ύψους 30 – 60 cm, με άνθη πορφυρού χρώματος. Σε αντίθεση με τη γνωστή λεβάντα που έχει γκριζογάλανα άνθη ,αυτό το είδος είναι αυτοφυές στη χώρα μας. Την βρίσκουμε σε πετρώδεις, ημιορεινές περιοχές της χώρας καθώς επίσης σε νησιά και ξερικές περιοχές . Ανθίζει από τον Μάιο έως τον Ιούλιο. Δεν θέλει σχεδόν καθόλου πότισμα το χειμώνα, αραιό την άνοιξη και το φθινόπωρο ενώ το καλοκαίρι πιο συχνό. Η Λαβαντούλα σταχυώδης είναι αειθαλές φυτό που φτάνει σε ύψος τα 4 με 8 μέτρα σε ύψος .Αυτό το είδος Λεβάντας ανθίζει από το Ιούνιο έως τον Σεπτέμβριο. Τα άνθη του είναι γκριζογάλανα και πολύ αρωματικά .Είναι ένα φυτό ανθεκτικό στην ξηρασία και τις παραθαλάσσιες περιοχές .Επίσης είναι ιδανικό για χαμηλές μπορντούρες . Το αιθέριο έλαιο της Λεβάντας χρησιμοποιείται στην αρωματοποιία, στη σαπωνοποιία και την φαρμακοποιία. Τα άνθη της τοποθετούνται στις ντουλάπες για να τις αρωματίζουν και να διώχνουν το σκώρο. Επίσης είναι ιδιαίτερα ηρεμιστικό, υπναγωγό, χαλαρωτικό και απωθητικό για τα έντομα. Αξιοσημείωτο είναι ότι ενεργεί κατά του βήχα, του άσθματος, του κοκίτη, της γρίπης και της λαρυγγίτιδας. Μια ακόμα θεραπευτική ιδιότητα της λεβάντας είναι ότι δρα ως χαλαρωτικό για αυτό και χρησιμοποιείται για να καταπραΰνει τους νευρόπονους του στομάχου και να ηρεμεί το νευρικό σύστημα. Είναι ιδανικό για τις αϋπνίες, το στρες και βοηθά στην καταπολέμηση της ημικρανίας και τους πονοκέφαλους

ΛΕΒΑΝΤΙΝΗ

Η Λεβαντίνη (Santolina chamaecyparissus) είναι αειθαλής, αρωματικός θάμνος που φτάνει σε ύψος τα 3 με 5 μέτρα. Η ανθοφορία του ξεκινά τον Ιούνιο και διαρκεί έως τον Αύγουστο. Τα άνθη του έχουν κίτρινο χρώμα. Χρησιμοποιείται σε χαμηλές μπορντούρες και σε εδαφοκάλυψη επειδή γενικά διαμορφώνεται εύκολα

ΛΟΥΙΖΑ

Η Λουΐζα (Lippia citriodora) ή αλλιώς η Λιππία η κίτροσμος, είναι ένας φυλλοβόλος θάμνος με ύψος από 1 έως 2 μέτρα. Το φυτό αυτό λέγεται και κίτροσμο λόγω της μυρωδιάς λεμονιού που βγάζει τρίβοντας τα φύλλα του .Ανθίζει από τον Ιούνιο έως τον Ιούλιο με άνθη χρώματος λευκό ή ιώδη. Οι ανάγκες του στο πότισμα ποικίλουν ανάλογα την εποχή. Το χειμώνα θέλει αραιό πότισμα έως καθόλου ενώ το καλοκαίρι θέλει πιο συχνό πότισμα. Γενικά ευδοκιμεί σε ηλιόλουστες θέσεις αλλά είναι ευαίσθητο στο κρύο και την ξηρασία. Όπως τα περισσότερα αρωματικά φυτά έτσι και οι Λουΐζα έχει θεραπευτικές ιδιότητες .Τα φύλλα της Λουΐζας περιέχουν λουτεολίνη. Η λουτεολίνη είναι υπεύθυνη για τις αντιοξειδωτικές, αντιφλεγμονώδεις, αντισηπτικές, αντικαρκινικές, καταπραϋντικές, αντισπασμωδικές, και αντιμικροβιακές ιδιότητες του φυτού. Επίσης ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα, ενεργοποιεί το μεταβολισμό, καταπολεμά την αϋπνία και είναι ευεργετικό στην αντιμετώπιση κρυολογημάτων

ΛΥΓΑΡΙΑ

Η Λυγαριά(Vitex agnus) είναι ένας φυλλοβόλος θάμνος αρωματικός που φτάνει σε ύψος τα 2 με 3 μέτρα. Τα άνθη του είναι λιλά και ανθίζουν από τον Ιούλιο έως τον Οκτώβριο .Γενικά είναι ανθεκτικό σε αλατούχα εδάφη όχι όμως σε εδάφη με υπερβολική υγρασία. Η Λυγαριά πέρα από αρωματικό φυτό είναι επίσης ένα βότανο που βοηθά ιδιαίτερα την γυναικεία γονιμότητα. Συμβάλλει στην παραγωγή και την ισορροπία των ορμονών. Επίσης βοηθά ιδιαίτερα τις γυναίκες που πάσχουν από πολυκυστικές ωοθήκες .

ΜΕΝΤΑ

Η μέντα (Mentha piperita)είναι φυτό πολυετές ύψους μέχρι 80 εκατοστά. Δεν αυτοφύεται στην Ελλάδα, αλλά μπορεί να καλλιεργηθεί. Ευδοκιμεί σε πεδινές περιοχές και σε χωράφια πλούσια και ποτιστικά. Γενικά αναπτύσσεται σε κρύες έως μέσης θερμοκρασίας περιοχές .Το φυτό αυτό απαιτεί μεγάλες θερμοκρασίες κατά τη διάρκεια της ημέρας και κρύες νύχτες .Επίσης χρειάζεται συχνό πότισμα από δύο έως τρείς φορές την εβδομάδα ή και περισσότερο όταν κάνει πολλή ζέστη. Ανθίζει από τον Ιούνιο έως τον Ιούλιο. Για την παραγωγή του αιθέριου ελαίου συλλέγουμε το υπέργειο τμήμα του φυτού όταν αυτό βρίσκεται σε πλήρη άνθηση. Αυτό το αρωματικό, φαρμακευτικό και μελισσοτροφικό φυτό περιέχει ένα αιθέριο έλαιο το οποίο έχει αρκετές θεραπευτικές ιδιότητες και χρησιμοποιείται ευρύτατα στη βιομηχανία αρωμάτων. Το αφέψημα των φύλλων της χρησιμοποιείται στη δυσπεψία, τη ναυτία, τη διάρροια, το κρυολόγημα, τον πονοκέφαλο, και τις κράμπες. Είναι πολύτιμο λόγω των αρωματικών, τονωτικών και αντισπασμωδικών ιδιοτήτων του. Επίσης το αιθέριο έλαιο της μέντας χρησιμοποιείται στις οδοντόπαστες, σε προϊόντα στοματικής υγιεινής καθώς επίσης και τις τσίχλες, ως αρωματικό. Επίσης έχει αποδειχθεί ότι έχει αντιμικροβιακή δράση. Τέλος η οσμή της μέντας απωθεί τα έντομα, τους αρουραίους και τα ποντίκια. Λόγω αυτής της ιδιότητας, το φυτό χρησιμοποιείται στα σπίτια ως εντομοαπωθητικό και στους σιτοβολώνες για να κρατήσει τα τρωκτικά μακριά από το σιτάρι.

ΤΣΆΙ ΤΟΥ ΒΟΥΝΟΥ

Στην Ελλάδα υπάρχουν πολλά είδη τσαγιού(Sideritis sp.) τα οποία είναι αυτοφυούμενα. Συνήθως έχουν ύψος από 40 έως 50 εκατοστά, και άνθη κυρίως κίτρινου χρώματος. Ανθίζουν από την περίοδο του Ιουνίου έως και του Αυγούστου. Συλλέγουμε το υπέργειο τμήμα του φυτού και ιδιαίτερα τους ανθοφόρους βλαστούς όταν βρίσκονται σε πλήρη άνθηση. Τα είδη αυτά είναι ιδιαίτερα ανθεκτικά στην ξηρασία και στις χαμηλές θερμοκρασίες. Δεν απαιτούν πλούσια εδάφη και προτιμούν θέσεις, με ελαφρό έδαφος όχι ιδιαίτερα βαθύ και άφθονο ήλιο. Συναντώνται ιδιαίτερα σε σχισμές βράχων όπου ελάχιστα είδη φυτών θα μπορούσαν να επιβιώσουν. Τα πιο γνωστά είδη είναι τα εξής : • Το βλάχικο το οποίο βρίσκουμε στον Άθω, στην Πίνδο και στην Σαμοθράκη. • Το τσάι του Ταϋγέτου το οποίο το βρίσκουμε κυρίως στον Ταΰγετο. • Το τσάι της Κρήτης ή μαλοτήρας το οποίο το βρίσκουμε στα βουνά της Κρήτης και κυρίως στα Λευκά Όρη και στον Ψηλορείτη σε υψόμετρο 1.300 – 2.000 μέτρα. • Το τσάι της Εύβοιας το οποίο το βρίσκουμε στην Εύβοια και σε υψόμετρο 1.000 – 1.500 μέτρα. • Το τσάι του Ολύμπου το οποίο το βρίσκουμε σε βραχώδη μέρη και σε υψόμετρο πάνω από 1.000μέτρα, στον Όλυμπο, στον Κίσαβο και στο Πήλιο. • Το τσάι του Παρνασσού το οποίο το βρίσκουμε σε ορεινές περιοχές της Μαγνησίας. Το τσάι του βουνού χρησιμοποιείται κυρίως σαν ρόφημα. Είναι φυτό αρωματικό, φαρμακευτικό και μελισσοτροφικό. Περιέχει φθόριο, μαγγάνιο, κάλιο, βιταμίνη B3, E και C που βοηθούν στην σωστή λειτουργία του οργανισμού μας. Λόγω όλων αυτών των πλούσιων συστατικών, το τσάι μας χαρίζει ευεξία και ζωντάνια όλη την ημέρα. Το τσάι δεν επιβαρύνει τον οργανισμό μας με περιττές θερμίδες και προσφέρει πλούσια ενυδάτωση στην επιδερμίδα μας. Επίσης αυξάνει τη θερμοκρασία του οργανισμού και μέσω της αύξησης της ευαισθησίας στην ινσουλίνη επιτρέπει το κάψιμο του λίπους.

ΔΕΝΤΡΟΛΙΒΑΝΟ

Το δεντρολίβανο(Rosmarinus officinalis) είναι πολυετής αειθαλής θάμνος, ημι-αυτόφυτος και βρίσκεται σε πολλά μέρη της Ελλάδας. Η εμφάνιση του είναι γκριζοπράσινη και πυκνή .Επίσης έχει γρήγορη ανάπτυξη και φτάνει σε ύψος μέχρι 1,5 μέτρο. Το συναντάμε κυρίως σε ξηρά και φτωχά εδάφη. Είναι ανθεκτικό σε χαμηλές αλλά και σε υψηλές θερμοκρασίες. Πολλαπλασιάζεται με σπόρο και μοσχεύματα. Ανθίζει παρατεταμένα από τον Φεβρουάριο έως τον Οκτώβριο αρκεί να υπάρχει αρκετή υγρασία. Τέλος είναι ιδανικό για παραθαλάσσιες περιοχές . Στην αρχαία Ελλάδα αυτό το ιδιαίτερο φυτό το θεωρούσαν δώρο της θεάς Αφροδίτης στους ανθρώπους και το χρησιμοποιούσαν στις θυσίες ζώων και το έκαιγαν στους βωμούς ως θυμίαμα. Όπως όλα τα αρωματικά φυτά έτσι και αυτό έχει θεραπευτικές ιδιότητες. Θεωρείται αντιοξειδωτικό του οργανισμού και προστατεύει και ισχυροποιεί το ανοσοποιητικό σύστημα. Ακόμα βοηθά σε περιπτώσεις αρτηριοσκλήρυνσης και είναι καρδιοτονωτικό. Είναι διεγερτικό της κυκλοφορίας του αίματος και ενδείκνυται σε περιπτώσεις ατονίας, υπερκόπωσης και εξάντλησης. Επίσης χρησιμοποιείται στη μαγειρική για το αρωματισμό των ψαριών και του κρέατος. Τέλος διώχνει τους σκόρους και τα διάφορα έντομα από τα διπλανά φυτά.

ΓΛΥΚΑΝΙΣΟΣ

Ο Γλυκάνισος(Pimpinella anisum)είναι ετήσιο, ποώδες φυτό. Ο βλαστός του είναι ίσιος και έχει ύψος που κυμαίνεται από 25 έως 75 εκατοστά. Χρησιμοποιείται από την αρχαιότητα ως αρωματικό, καρύκευμα και φάρμακο. Οι καρποί του είναι ωοειδείς, σκληροί και ανοικτού καφέ χρώματος. Η γεύση του είναι υπόγλυκη. Το γλυκάνισο αναπτύσσεται σε περιοχές με ηπειρωτικό ή εύκρατο κλίμα και γενικά σε περιοχές της Ελλάδας όπου το κρύο δεν είναι πολύ έντονο. Αν δεν βρέξει χρειάζονται 3 ποτίσματα, 1 μετά τη σπορά, 1 πριν από την άνθηση και 1 μία εβδομάδα μετά το πέρας της άνθησης. Τέλος έχει χαμηλές απαιτήσεις σε λίπανση. Οι καρποί του χρησιμοποιούνται επειδή είναι πλούσιοι σε αιθέρια έλαια και πρωτεΐνες. Επίσης χρησιμοποιούνται σαν άρτυμα σε διάφορα τρόφιμα. Είναι γνωστό ακόμα ότι χρησιμοποιείται στη παρασκευή ούζου και τσίπουρου. Το γλυκάνισο είναι ένα θερμαντικό, διεγερτικό χόρτο το οποίο βελτιώνει την πέψη, δρα ευεργετικά στο συκώτι , το κυκλοφοριακό σύστημα και έχει αποχρεμπτική δράση.

ΚΡΟΚΟΣ

Ο Κρόκος (Saffron) φυτεύεται το καλοκαίρι και ανθίζει το φθινόπωρο. Έχει στενό φύλλωμα με άσπρη κεντρική φλέβα. Εμφανίζεται το χειμώνα και μαραίνεται πριν από το καλοκαίρι. Γενικά είναι εύκολο να καλλιεργηθεί. Χρειάζεται ήπιο κλίμα, βροχοπτώσεις και καλοδουλεμένο έδαφος. Μοναδική κροκοκαλλιεργούμενη περιοχή της χώρας μας είναι η περιοχή της Κοζάνης, με επίκεντρο τα γειτονικά χωριά Κρόκου, Καρδίτσας και Άνω Κώμης. Ο κρόκος είναι η σημαντικότερη καλλιέργεια στη Κοζάνη. Ένα στρέμμα θα επιφέρει περίπου κατά μέσο όρο 800 γραμμάρια Saffron το έτος. Κάθε χρόνο παράγονται στην περιοχή 6-8 τόνοι Saffron που στη συνέχεια εξάγονται σε διάφορες χώρες . Στα παλαιότερα χρόνια πολλοί είναι εκείνοι που το είχαν επαινέσει ως χωνευτικό, ως καταπραϋντικό και ως αφροδισιακό. Σήμερα χρησιμοποιείται κυρίως στη μαγειρική. Είναι απαραίτητο πλέον στη Γαλλική κουζίνα και το Ιταλικό ριζότο.

ΚΡΟΚΟΣ

Ο Κρόκος (Saffron) φυτεύεται το καλοκαίρι και ανθίζει το φθινόπωρο. Έχει στενό φύλλωμα με άσπρη κεντρική φλέβα. Εμφανίζεται το χειμώνα και μαραίνεται πριν από το καλοκαίρι. Γενικά είναι εύκολο να καλλιεργηθεί. Χρειάζεται ήπιο κλίμα, βροχοπτώσεις και καλοδουλεμένο έδαφος. Μοναδική κροκοκαλλιεργούμενη περιοχή της χώρας μας είναι η περιοχή της Κοζάνης, με επίκεντρο τα γειτονικά χωριά Κρόκου, Καρδίτσας και Άνω Κώμης. Ο κρόκος είναι η σημαντικότερη καλλιέργεια στη Κοζάνη. Ένα στρέμμα θα επιφέρει περίπου κατά μέσο όρο 800 γραμμάρια Saffron το έτος. Κάθε χρόνο παράγονται στην περιοχή 6-8 τόνοι Saffron που στη συνέχεια εξάγονται σε διάφορες χώρες . Στα παλαιότερα χρόνια πολλοί είναι εκείνοι που το είχαν επαινέσει ως χωνευτικό, ως καταπραϋντικό και ως αφροδισιακό. Σήμερα χρησιμοποιείται κυρίως στη μαγειρική. Είναι απαραίτητο πλέον στη Γαλλική κουζίνα και το Ιταλικό ριζότο.

ΚΥΜΙΝΟ

Το Κύμινο (Cuminum cyminum) είναι φυτό μονοετές που μπορεί να φτάσει σε ύψος τα 30 εκατοστά. Τα φύλλα του είναι τριχωτά και τα άνθη του έχουν λευκό χρώμα. Οι σπόροι έχουν οσμή δυνατή και ευχάριστη, ενώ έχουν γεύση όξινη, καυστική, διεγερτική και αρωματική. Δεν αυτοφύεται στην Ελλάδα όμως καλλιεργείται σε μικρή έκταση στη Χίο. Ευδοκιμεί σε περιοχές με πολύ ήπιο κλίμα και σε χωράφια μέτριας γονιμότητας . Ανθίζει στο τέλος της Άνοιξης. Ο σπόροι συλλέγονται όταν το φυτό ξεραθεί και πάρουν γκριζοπράσινο χρώμα. Το κύμινο ξαναβγαίνει από μόνο του την επόμενη χρονιά στο ίδιο μέρος, δεν χρειάζεται ποτέ να το σπείρουμε ξανά ή να το ποτίσουμε. Οι σπόροι του αυτού βοτάνου χρησιμοποιούνται για θεραπευτικούς σκοπούς γιατί δρουν ως καθαρτικό, διουρητικό, ορεκτικό, σπασμολυτικό, εμμηναγωγό, γαλακταγωγό και καρδιοτονωτικό. Επίσης είναι ευεργετικοί για το πεπτικό σύστημα

ΔΥΟΣΜΟΣ

Ο Δυόσμος( Mentha spicata) είναι μια πολυετής πόα ύψους συνήθως μέχρι 70 εκατοστά., η οποία διαθέτει υπέροχη μυρωδιά με αναζωογονητική επίδραση. Αυτοφύεται στο μεγαλύτερο μέρος της Ευρώπης και στις περισσότερες από τις μεσογειακές χώρες καθώς και στην χώρα μας . Ο δυόσμος είναι φυτό που αναπτύσσεται γρήγορα και προσαρμόζεται εύκολα σε διαφορετικά κλίματα και εδάφη. Όμως χρειάζεται απαραίτητα ηλιοφάνεια για πολλές ώρες την ημέρα και συχνά ποτίσματα το καλοκαίρι. Πολλαπλασιάζεται σχετικά νωρίς την άνοιξη. Επίσης πολλοί φυτεύουν δυόσμο στον κήπο ή σε γλάστρα, σε χώμα εύφορο που στραγγίζεται καλά. Αξιοσημείωτο είναι ότι μοιάζει αρκετά με την μέντα, από την οποία πάντως εύκολα μπορεί κανείς να την ξεχωρίσει αφού τα φύλλα του είναι πιο ανοιχτόχρωμα και έχουν πιο ρυτιδωμένη επιφάνεια. Σε αντίθεση με τη μέντα ο βλαστός του είναι πράσινος. Γενικά έχουν παραπλήσιες ιδιότητές, ο δυόσμος όμως έχει ηπιότερη δράση από την μέντα, λόγω κυρίως της πολύ μικρής περιεκτικότητας του στην διεγερτική ουσία μινθόλη. Κάποιες από τις ιδιότητες του είναι ότι καταπραΰνει την δυσπεψία, ανακουφίζει τους κοιλιακούς πόνους και δρα ως διουρητικό και εφιδρωτικό. Κάνει καλό επίσης στο νευρικό σύστημα. Το αιθέριο έλαιο του έχει αντισηπτική ,αντιβακτηριδιακή, επουλωτική και αντικνησμώδη δράση για αυτό χρησιμοποιείται και από τη φαρμακοποιία, την κοσμετολογία και την αρωματοθεραπεία .

ΠΕΛΑΡΓΟΝΙΟ

Το γένος Πελαργόνιο (Geraniaceae) έχει πολλά είδη, τα πιο γνωστά είναι: • Το Πελαργόνιο βαρύοσμον(Pelargonium graveolens) ή αλλιώς η κοινή Αρμπαρόριζα. • Το Πελαργόνιο ζονωτό(Pelargonium zonale) ή αλλιώς Γεράνι. • Το Πελαργόνιο πελτωτό(Pelargonium peltatum) ή αλλιώς Βαμβακούλα. • Το Πελαργόνιο μεγανθές(Pelargonium grandiflorum) ή αλλιώς Πελαργόνι. Το Πελαργόνιο βαρύοσμον, είναι ένα αρωματικό φυτό που είναι γνωστό για το πολύ έντονο άρωμα που απελευθερώνεται από τα φύλλα του. Το πιο κοινό του όνομα είναι Αρμπαρόριζα. Είναι ένα φυτό αειθαλές ,πολυετές , μοιάζει με θάμνο και φτάνει σε ύψος έως το 1 μέτρο. Η Αρμπαρόριζα ανθίζει από την άνοιξη έως το φθινόπωρο. Τα άνθη της είναι ρόδινα και λευκά. Γενικά είναι ανθεκτικό φυτό και σε άγονα εδάφη. Δεν χρειάζεται τόσο συχνό πότισμα , όμως χρειάζεται συχνή επαφή με τον ήλιο. Λόγω της έντονης μυρωδιάς των φύλλων του χρησιμοποιείται στην βιομηχανία αρωμάτων ,στην μαγειρική και την ζαχαροπλαστική. Τέλος είναι ιδανικό για μπορντούρες ,γλάστρες ,ζαρντινιέρες και παρτέρια. Όπως σχεδόν όλα τα αρωματικά φυτά έτσι και η Αρμπαρόριζα έχει θεραπευτικές ιδιότητες. Κάποιες από αυτές είναι: αντικαταθλιπτικό, αντισηπτικό, στυπτικό, διουρητικό, αποσμητικό, αιμοστατικό, τονωτικό και επουλωτικό .Επίσης το λάδι της Αρμπαρόριζας και το αιθέριο έλαιο της, χρησιμοποιείται σε κρέμες αφού κάνει καλό στο δέρμα. Το Πελαργόνιο ζονωτό είναι ένα είδος πελαργόνιου που ονομάζεται έτσι επειδή έχει στρογγυλά φύλλα, τα οποία σε πολλές ποικιλίες διαθέτουν μία σκούρα ζώνη. Ανθίζει από την άνοιξη έως το φθινόπωρο. Τα άνθη του συνήθως είναι κόκκινα, λευκά, ροζ, σωμόν, πορτοκαλί ή μωβ. Όπως όλα τα είδη του πελαργόνιου, δεν έχει μεγάλες απαιτήσεις σε νερό. Όμως πρέπει να σημειώσουμε ότι φυτά τα οποία είναι φυτεμένα σε μικρά γλαστράκια , θα πρέπει να ποτίζονται αρκετά συχνά. Το Πελαργόνιο πελτωτό ή αλλιώς η κοινή Βαμβακούλα ,είναι ένα φυτό γρήγορης ανάπτυξης που όμως δεν ξεπερνάει τα 0.5 μέτρα λόγω της οριζόντιας ανάπτυξης του. Το φυτό αυτό φυτεύεται κυρίως σε φυτοδοχεία και το βρίσκουμε συνήθως σε κρεμαστές γλάστρες και ζαρντινιέρες .Επίσης χρησιμοποιείται πολύ στην αρχιτεκτονική τοπίου. Γενικά δεν χρειάζεται πολύ νερό, όμως επειδή φυτεύεται σε μικρές γλάστρες χρειάζεται συχνό πότισμα. Το Πελαργόνιο μεγανθές ή αλλιώς Πελαργόνι είναι αρωματικό φυτό, αειθαλές και μπορεί να φτάσει και τα 2 μέτρα σε ύψος. Ανθίζει από την άνοιξη έως το φθινόπωρο με άνθη στις αποχρώσεις του ροζ και του μωβ. Έχει χαμηλές απαιτήσεις σε νερό αλλά χρειάζεται πολύ έκθεση στον ήλιο .Γενικά είναι ανθεκτικό και σε άγονα εδάφη. Τέλος είναι ιδανικό για φύτευση στο έδαφος αλλά και σε γλάστρες .

ΓΙΑΣΕΜΙ

To Γιασεμί( Jasminum) είναι ένας αρωματικός, αναρριχώμενος θάμνος, που υπάρχει σε 300 διαφορετικά είδη. Στα περισσότερα είδη , τα άνθη του είναι λευκά ,κίτρινα, ροζ, γαλάζια ή και μπλε. Η συλλογή των ανθέων του γίνεται συνήθως τους μήνες Ιούνιο έως Οκτώβριο. Γενικά είναι διακοσμητικό φυτό και θα το βρούμε κυρίως σε κήπους και σε γλάστρες σπιτιών .Το φυτό αυτό ευδοκιμεί σε παραθαλάσσιες και ηλιόλουστες περιοχές αλλά δεν αντέχει το κρύο. Θα πρέπει να προσέξουμε ότι τα είδη που φυτεύονται σε αγρούς, χρειάζονται αρκετό πότισμα ,ειδικά όταν δε είναι περίοδος βροχοπτώσεων. Πέρα από την διακοσμητική του ιδιότητα ,το Γιασεμί χρησιμοποιείται και στην παραγωγή αρωμάτων. Το αιθέριο έλαιο που εξάγει είναι απαραίτητο συστατικό σε πολλά αρώματα. Αυτό το αιθέριο έλαιο λέγεται Ιασμέλαιο. Κάποια από τα πιο γνωστά ήδη Γιασεμιού είναι : • Το Γιασεμί Αζορών(Jasminum azoricum) ή αλλιώς το κοινό Γιαπωνέζικο,Αράπικο. • Το Γιασεμί βεεσιανό (Jasminum beesianum). • Το Γιασεμί γυμνανθές (Jasminum nudiflorum) ή αλλιώς το Κίτρινο, Γιασεμί του χειμώνα. • Το Γιασεμί μεγανθές (Jasminum grandiflorum) ή αλλιώς το κοινό Χιώτικο. • Το Γιασεμί πολυανθές(Jasminum polyanthum) . • Το Γιασεμί σαμπάκ(Jasminum sambac) ή αλλιώς το κοινό Φούλι. • Το Γιασεμί χαμηλό(Jasminum humile). • Το Γιασεμί το θαμνώδες(Jasminum fruticans). • Το Γιασεμί το φαρμακευτικό (Jasminum officinale). Το Γιασεμί Αζορών είναι ένας θάμνος αναρριχώμενος και αειθαλής. Το ύψος που μπορεί να φτάσει είναι από 3 έως και 4 μέτρα. Η ανθοφορία του ξεκινά τον Ιούνιο και διαρκεί έως και τον Οκτώβριο. Τα άνθη του είναι λευκά και μυρίζουν υπέροχα. Αν και τα περισσότερα είδη Γιασεμιού είναι ευαίσθητα στο κρύο , αυτό το είδος είναι ανθεκτικό στο κρύο. Το Γιασεμί βεεσιανό είναι θάμνος αναρριχώμενος και φυλλοβόλος. Συνήθως φτάνει τα 3 έως 5 μέτρα σε ύψος .Ανθίζει από τη άνοιξη έως το καλοκαίρι. Το συγκεκριμένο είδος έχει κόκκινα άνθη και είναι ανθεκτικό στο κρύο. Το Γιασεμί γυμνανθές ή αλλιώς το Κίτρινο, Γιασεμί του χειμώνα είναι θάμνος αναρριχώμενος και φυλλοβόλος .Έχει γρήγορη ανάπτυξη και φτάνει σε ύψος τα 2 έως και 4 μέτρα. Η ανθοφορία του διαρκεί από τον Νοέμβριο μέχρι τον Απρίλιο. Τα άνθη του είναι κίτρινα για αυτό ονομάζεται και Κίτρινο Γιασεμί. Αξιοσημείωτο είναι ότι τα άνθη του συγκεκριμένου είδους είναι άοσμα. Τέλος είναι ανθεκτικό στην ξηρασία. Το Γιασεμί μεγανθές ή αλλιώς το κοινό Χιώτικο είναι θάμνος αναρριχώμενος όπως όλα τα είδη Γιασεμιού. Συνήθως φτάνει τα 5 μέτρα σε ύψος. Τα άνθη του είναι αρωματικά και ανθίζουν συστηματικά από τον Ιούνιο μέχρι τον Δεκέμβριο. Όπως και τα περισσότερα είδη Γιασεμιού είναι και αυτό ευαίσθητο στο κρύο. Το Γιασεμί πολυανθές είναι θάμνος αειθαλής και αναρριχώμενος. Συνήθως φτάνει μέχρι και τα 3 μέτρα σε ύψος .Ανθίζει από τον Απρίλιο μέχρι τον Ιούνιο. Τα αρωματικά άνθη του είναι κυρίως λευκά αλλά μπορεί να τα δούμε και σε κόκκινα και σε ροζ. Το συγκεκριμένο είδος είναι ανθεκτικό στο κρύο. Το Γιασεμί σαμπάκ ή αλλιώς το κοινό Φούλι είναι θάμνος αναρριχώμενος που φτάνει μέχρι τα 2 μέτρα σε ύψος. Επίσης έχει άνθη μεγάλα ,λευκά με εξαιρετικό άρωμα .Το είδος αυτό ανθοφορεί από την άνοιξη μέχρι και το τέλος του φθινόπωρου και είναι ευαίσθητο στο κρύο. Το Γιασεμί χαμηλό είναι θάμνος αειθαλής. Τον βρίσκουμε από 1 έως 4 μέτρα σε ύψος .Έχει άνθη κίτρινα, αρωματικά που εμφανίζονται από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο. Επίσης είναι ανθεκτικό στο κρύο. Το Γιασεμί το θαμνώδες είναι αειθαλής θάμνος που φτάνει τα 2 μέτρα σε ύψος .Έχει κίτρινα άνθη και είναι αυτοφυές στην Ελλάδα. Το Γιασεμί το φαρμακευτικό είναι το κύριο είδος Γιασεμιού που από αυτό παράγεται το Ιασμέλαιο. Σε αντίθεση με τα περισσότερα είδη του γένους του ,είναι ιδιαίτερα ανθεκτικό στο κρύο.

ΑΓΡΙΟΣΕΛΙΝΟ

Το Αγριοσέλινο(Levisticum officinale) είναι διετές φυτό που φτάνει σε ύψος 100 έως 200 εκατοστά. Τα άνθη του είναι κίτρινα και ανθίζουν από τον Ιούλιο έως τον Αύγουστο. Ιδανικά συλλέγουμε τους εξωτερικούς βλαστούς τον μήνα Μάρτιο. Αυτό το αρωματικό φυτό το βρίσκουμε συνήθως σε πετρώδη ,σκιερά μέρη όπως επίσης και σε μη καλλιεργούμενα χωράφια. Οι ρίζες του ,τα φύλλα του και οι καρποί του είναι αρωματικά. Μοιάζει με το σέλινο αλλά δεν έχει τόσες μαγειρικές ιδιότητες όσο το σέλινο. Βέβαια χρησιμοποιείται σε σαλάτες και σε σούπες .Πέρα όμως από τις μαγειρικές του ιδιότητες είναι και ήπιο διουρητικό και χωνευτικό. Επίσης μειώνει την αρτηριακή πίεση, έχει αντικαρκινικές ιδιότητες, μειώνει την χοληστερόλη και βοηθάει στον ύπνο.

ΑΛΘΕΑ

Η Αλθέα (Althea officinalis) είναι αρωματικό φυτό που φτάνει τα 150 εκατοστά σε ύψος .Ανθίζει από Ιούνιο έως Σεπτέμβριο με άνθη άλλοτε ροζ και άλλοτε λευκά. Γενικά χρειάζεται συχνά ποτίσματα και πλούσιο έδαφος . ‘Όπως τα περισσότερα αρωματικά φυτά έτσι και αυτό έχει θεραπευτικές ιδιότητες. Έχει μαλακτικές ιδιότητες μιας και χρησιμοποιείται για να καταπραΰνει την λαρυγγίτιδα, τις φλεγμονές των εντέρων, την φαρυγγίτιδα, την στοματίτιδα και τις πέτρες του ουροποιητικού. Επίσης βοηθά στην καταπολέμηση των κρυολογημάτων

ΑΡΤΕΜΙΣΙΑ

Η Αρτεμισία , Αψιθιά (Arthemisia absinthium) είναι πολυετές φυτό που φτάνει σε ύψος από 40 έως 100 εκατοστά. Το φυτό αυτό έχει μικρά ,κρεμαστά κίτρινα λουλούδια. Η ανθοφορία διαρκεί περίπου από τον Ιούλιο έως τον Σεπτέμβριο. Στην Ελλάδα το συναντάμε σε ορεινά δάση της Μακεδονίας ,της Ηπείρου, της Θεσσαλίας καθώς επίσης και στην Κρήτη. Το βότανο αυτό χρησιμοποιείται για την χώνεψη λιπαρών ουσιών, για την εξομάλυνση της εμμηνορρυσίας, ενεργοποιεί το πεπτικό σύστημα και είναι κατάλληλο για δίαιτα. Αξιοσημείωτο είναι ότι είναι και αντικαρκινικό

ΒΑΛΕΡΙΑΝΑ

Η Βαλεριάνα (Valeriana officinalis) είναι αυτοφυές φυτό που φτάνει σε ύψος τα 80 με 150 εκατοστά. Ανθίζει από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο με άνθη άσπρα ή ροζ. Γενικά προτιμά τα υγρά και ψυχρά κλίματα. Συνήθως την βρίσκουμε σε αγρούς αλλά είναι ιδανική και για φύτευση σε κήπο ή γλάστρα. Το φυτό αυτό έχει αγχολυτικές ιδιότητες. Καταπολεμά τον πονοκέφαλο, τους κολικούς του εντέρου, τις κράμπες και την αϋπνία.

ΝΕΡΟΚΑΡΔΑΜΟ

Το Νεροκάρδαμο (Nasturium officinale) είναι πολυετές ,υδρόβιο φυτό και φτάνει σε ύψος τα 20 έως 80 εκατοστά. Το συναντάμε συνήθως στο νερό ,κοντά σε ρυάκια, σε πηγές .Επίσης καλλιεργείται και σε περιβόλια ως σαλατικό. Ανθοφορεί από τον Μάιο έως τον Σεπτέμβριο με άνθη λευκά. Τα φύλλα του έχουν πικάντικη γεύση και χρησιμοποιούνται στις σαλάτες .Επίσης έχει αποχρεμπτικές ιδιότητες ,δρα ως διουρητικό, καθαρτικό του αίματος, διεγερτικό, θερμαντικό.

ΚΡΕΜΜΥΔΟΧΟΡΤΟ

Το Κρεμμυδόχορτο(Allium schoenoprasum) είναι αρωματικό φυτό που φτάνει σε ύψος από 20 έως 40 εκατοστά. Συνήθως χρησιμοποιούμε τα φύλλα του σε σαλάτες αλλά και στο φαγητό. Δίνει στα φαγητά την γεύση του κρεμμυδιού.